භාණ්ඩ හා සේවා අපනයන ඉපැයීම් ශ්රී ලංකාවට ගෙන ඒමේ රීති මාලාව තවදුරටත් කාලීන අවශ්යතාවයන්ට ගැළපෙන සේ සංශෝධනය කරමින් ශ්රී ලංකා මහ බැංකුවේ අධිපති සහ මුදල් මණ්ඩලයේ (පාලක මණ්ඩලයේ) සභාපති ආචාර්ය පී. නන්දලාල් වීරසිංහ මහතා විසින් අංක 2492/10 දරන විශේෂ අතිවිශේෂ ගැසට් නිවේදනයක් නිකුත් කර තිබේ.
“2026 අංක 02 දරන අපනයන ඉපැයීම් ශ්රී ලංකාවට ගෙන ඒමේ රීති” ලෙස නිල වශයෙන් හැඳින්වෙන මෙම නව මූල්ය රෙගුලාසි, ඉදිරියේදී පාර්ලිමේන්තුව විසින් විවාදයට ගෙන අනුමත කරනු ලබන දිනයේ සිට මෙරට තුළ නිල වශයෙන් ක්රියාත්මක වීමට සැලසුම් කර ඇත.
මෙම නව පියවර හරහා 2024 ජුලි මස 01 දිනැති ගැසට් පත්රයේ මුලින්ම ප්රකාශයට පත් කර තිබූ මූලික රීති මාලාවේ 4 වන සහ 6 වන රීතීන් මුළුමනින්ම අවලංගු කර, ඒ වෙනුවට නව විධිවිධාන ආදේශ කිරීමට මහ බැංකුව කටයුතු කර තිබේ.
මෙම නවතම මූල්ය සංශෝධනයට අනුව, ඕනෑම මාසයක් ඇතුළත භාණ්ඩ අපනයනකරුවන් විසින් මෙරටට ගෙන්වා ගනු ලබන සමස්ත අපනයන ආදායම්, මහ බැංකුව විසින් නිල වශයෙන් අවසර ලබා දී ඇති විශේෂිත ගෙවීම් හයක් සඳහා පමණක් භාවිත කළ යුතු වේ.
එලෙස අවසරලත් ගෙවීම් සිදු කිරීමෙන් අනතුරුව ව්යාපාරික ගිණුම්වල ඉතිරි වන සියලුම විදේශ විනිමය ශේෂයන්, ඊළඟට එළැඹෙන මාසයේ 10 වන දින හෝ ඊට ප්රථම අනිවාර්යයෙන්ම බලයලත් වාණිජ බැංකුවක් හරහා ශ්රී ලංකා රුපියල් (LKR) බවට පරිවර්තනය කළ යුතු බවට දැඩි නියෝගයක් පනවා ඇත.
මෙම රෙගුලාසි යටතේ අපනයනකරුවන්ට විදේශ විනිමයෙන් ගෙවීම් කිරීමට අවසර හිමිවන ප්රධාන අංශ සය මෙසේය. පළමුවැන්න, එක් මසක ඉදිරි වගකීම් ද ඇතුළත් වන පරිදි අදාළ අපනයන ව්යාපාරයේ ධාවන කටයුතුවලට සෘජුවම සම්බන්ධ වන සියලුම ජංගම ගනුදෙනු සඳහා වන ගෙවීම්ය.
දෙවැන්න, විදේශ විනිමය පනත හෝ බැංකු පනත යටතේ මහ බැංකු විධානවලට අනුකූලව, භාණ්ඩ අපනයනකරුවන් විසින් විදේශ මුදලින් ලබාගෙන ඇති ණය සහ ඒවායේ මාසික වාරික පියවීම් සඳහා වන වියදම්ය.
තෙවැන්න, අනේවාසික ආයෝජකයින් වෙනුවෙන් ප්රකාශයට පත් කර ඇති නිල ලාභාංශ ගෙවීම් (Dividends) සහ මෙරට අපනයන ව්යාපාරවල සේවය කරන විදේශීය ජාතිකයන් හෝ ද්විත්ව පුරවැසිභාවය හිමි ප්රවාසික සේවකයන්ගේ මාසික වැටුප් විදේශ මුදලින් ගෙවීම් කිරීමයි.
සිව්වැන්න, අදාළ අපනයන ව්යාපාරයේ ප්රවර්ධන හා සංචාරක අරමුණු වෙනුවෙන් විදේශ ව්යවහාර මුදල් නෝට්ටු ලබා ගැනීම් හෝ කාඩ්පත් අරමුදල් කිරීම් සඳහා වන වියදම්ය.
පස්වැන්න, ශ්රී ලංකා රජය විසින් නිල වශයෙන් නිකුත් කරනු ලබන, විදේශ මුදල්වලින් නම් කරන ලද ණය සුරැකුම්පත්වල (Treasury Bonds) ආයෝජනය කිරීම සඳහා, අදාළ අපනයන ආදායමෙන් 10%ක උපරිම ප්රතිශතයක් දක්වා සිදු කරන ගෙවීම්ය.
අවසාන වශයෙන්, විදේශ විනිමය පනතේ ප්රතිපාදන ප්රකාරව විදේශ මුදලින් ගෙවිය යුතු වගකීම් පවතින, දේශීය චක්ර භාණ්ඩ හා සේවා අපනයනකරුවන්ට (Indirect Exporters) සිදු කරනු ලබන අවසරලත් ගෙවීම් මේ යටතට ඇතුළත් වේ.
මීට අමතරව, අදාළ ගැසට් පත්රයේ 6 වන රීතියට සිදු කර ඇති විශේෂ සංශෝධනය මඟින් චක්ර භාණ්ඩ හා සේවා අපනයනකරුවන් ද දැඩි නියාමනයකට ලක් කර ඇත.
ඒ අනුව, අපනයන ඉපැයීම්වලින් සෘජුවම විදේශ මුදල් ගෙවීම් ලබන සෑම චක්ර භාණ්ඩ හා සේවා අපනයනකරුවෙකුම, තමන්ට ලැබෙන ආදායම්වලින් ඉහත සඳහන් කළ පළමු කරුණේ සිට පස්වන කරුණ දක්වා වූ අවසරලත් ගෙවීම් පියවා ගැනීමෙන් අනතුරුව, සිය ගිණුම්වල ඉතිරි වන සමස්ත විදේශ විනිමය ශේෂයම එළැඹෙන මාසයේ 10 වන දින හෝ ඊට පෙර අනිවාර්යයෙන්ම ශ්රී ලංකා රුපියල් බවට පරිවර්තනය කළ යුතු බව මහ බැංකුව අවධාරණය කරයි.
රජය සහ ශ්රී ලංකා මහ බැංකුව මෙම දැඩි පියවර ගැනීමට ප්රධානතම හේතුව වී ඇත්තේ මෙරට වාණිජ බැංකු පද්ධතිය තුළ පවතින විදේශ විනිමය ද්රවශීලතාව (Foreign Exchange Liquidity) තවදුරටත් ඉහළ නැංවීමත්, අපනයන ක්ෂේත්රයේ මූල්ය විනය සහ විනිවිදභාවය උපරිම මට්ටමකින් ශක්තිමත් කිරීමත්ය
