මැදපෙරදිග කලාපයේ පවතින යුද තත්ත්වය ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකයට සෘජු සහ පාරෝක්ෂ බලපෑම් ඇති කළ හැකි බව ආර්ථික විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙයි. විශේෂයෙන් තෙල් නිෂ්පාදන කරන රටවල් සම්බන්ධ ගැටුම් උත්සන්න වුවහොත් ලෝක වෙළඳපොළේ ඉන්ධන මිල තවත් ඉහළ යා හැකි බව ඔවුන් සඳහන් කරයි.
මෙම තත්ත්වය සැලකිල්ලට ගනිමින් රජය විශේෂ ආර්ථික අධීක්ෂණ කමිටුවක් පත් කර ඇති අතර එය ඉන්ධන සැපයුම, ආනයන වියදම් සහ විදේශ මුදල් සංචිත පිළිබඳ තත්ත්වය නිරීක්ෂණය කරනු ඇත.
මෙම කමිටුවට මුදල් අමාත්‍යාංශය, බලශක්ති අමාත්‍යාංශය සහ මහ බැංකුවේ නියෝජිතයන් ද ඇතුළත් බව වාර්තා වේ.
එමෙන්ම මැදපෙරදිග රටවල සේවය කරන ශ්‍රී ලාංකික විදේශ සේවකයන්ගේ රැකියා තත්ත්වය පිළිබඳවද අවධානය යොමු කර ඇත.
මැදපෙරදිග රටවල වැඩ කරන ශ්‍රී ලාංකිකයන් ලක්ෂ ගණනක් සිටින අතර ඔවුන් විසින් රටට එවන විදේශ මුදල් ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකයට වැදගත් ආදායම් මාර්ගයක් වේ.
ආර්ථික විශේෂඥයන් පෙන්වා දෙන්නේ යුද තත්ත්වය දිගටම පවතින බවක් ඇතිවුවහොත් ගෝලීය වෙළඳාමට සහ නාවික ප්‍රවාහනයටද බලපෑම් ඇතිවිය හැකි බවයි.
එය ශ්‍රී ලංකාවට ආනයනය කරන ඉන්ධන, ආහාර සහ කර්මාන්තික අමුද්‍රව්‍ය මිල තවත් ඉහළ යාමට හේතු විය හැකි බව ඔවුන් අනතුරු අඟවයි.
මේ අතර, රජය පවසන්නේ රට තුළ අත්‍යවශ්‍ය භාණ්ඩ හිඟයක් ඇතිවීමට ඉඩ නොදීමට අවශ්‍ය සැලසුම් ක්‍රියාත්මක කර ඇති බවයි.

ගෑස් මිල වැඩිවීමෙන් ගෘහස්ථ ආර්ථිකයට තවත් බරක්
ගෘහස්ථ LP ගෑස් මිලද ඉහළ දමා තිබීමත් සමඟ පවුල්වල මාසික වියදම් තවදුරටත් වැඩිවීමේ අවදානමක් ඇතිවී තිබේ.ගෑස් ආනයනය කරන සමාගම් පවසන්නේ ලෝක වෙළඳපොළේ ගෑස් මිල ඉහළ යාම සහ ප්‍රවාහන වියදම් වැඩිවීම මෙම තීරණයට හේතු වූ බවයි.
ගෘහස්ථ පරිභෝජනය සඳහා ගෑස් භාවිතා කරන පවුල්වලට මෙය විශාල බලපෑමක් ඇති කළ හැකි බව පාරිභෝගික සංවිධාන පෙන්වා දෙයි. විශේෂයෙන් මධ්‍යම සහ අඩු ආදායම් ලබන පවුල්වල වියදම් සැලකිය යුතු ලෙස ඉහළ යා හැකි බව ඔවුන් සඳහන් කරයි.
මෙම තත්ත්වය හේතුවෙන් හෝටල් සහ ආහාර වෙළඳසැල් කර්මාන්තයටද බලපෑම් ඇතිවිය හැකි බව ව්‍යාපාරිකයන් පවසයි. ආහාර නිෂ්පාදන වියදම් ඉහළ යාමත් සමඟ ඉදිරි කාලයේදී ආහාර මිලද ඉහළ යා හැකි බව ඔවුන් අනාවරණය කරයි.

ශ්‍රී ලංකාවේ ඉන්ධන මිල නැවත වරක් සංශෝධනය කිරීමත් සමඟ රට පුරා ජනතාව අතර දැඩි කතාබහක් ඇතිවී තිබේ.
නව මිල ගණන් අනුව පෙට්‍රල් 92, පෙට්‍රල් 95, සුදු ඩීසල් සහ සුපිරි ඩීසල් මිල ගණන් වැඩි කර ඇති අතර එය ප්‍රවාහන ක්ෂේත්‍රයට සහ සාමාන්‍ය ජනතාවගේ දෛනික ජීවිතයට සෘජු බලපෑමක් ඇති කරනු ඇතැයි විශ්ලේෂකයන් පවසයි.
බලශක්ති අමාත්‍යාංශය පෙන්වා දෙන්නේ ලෝක වෙළඳපොළේ තෙල් මිල වැඩිවීම, මැදපෙරදිග කලාපයේ දේශපාලන අස්ථාවරතාවය සහ ප්‍රවාහන වියදම් ඉහළ යාම මෙම මිල සංශෝධනයට ප්‍රධාන හේතු බවයි.
කෙසේ වෙතත් විපක්ෂය පවසන්නේ රජය මෙම තීරණය ගත් ආකාරය ජනතාවට තවත් ආර්ථික බරක් බවයි.
ඔවුන් පෙන්වා දෙන්නේ දැනටමත් බඩු මිල ඉහළ ගොස් ඇති අතර ඉන්ධන මිල වැඩිවීමත් සමඟ බස් ගාස්තු, ත්‍රිරෝද රථ ගාස්තු සහ භාණ්ඩ ප්‍රවාහන වියදම්ද ඉහළ යා හැකි බවයි.
ආර්ථික විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙන්නේ ඉන්ධන මිල වැඩිවීම බොහෝ විට දේශීය වෙළඳපොළේ බඩු මිල ඉහළ යාමට හේතු වන බවයි.
විශේෂයෙන් කෘෂිකාර්මික නිෂ්පාදන ප්‍රවාහනය, කර්මාන්තික නිෂ්පාදන සහ ආහාර සැපයුම් පද්ධතියට මෙම තත්ත්වය බලපානු ඇතැයි ඔවුන් සඳහන් කරයි.

උතුරු කොරියා නායකයා විසින් නාවික යුධ නැවකින් strategic cruise missiles කිහිපයක් පරීක්ෂා කර ඇත.මෙම පරීක්ෂණය සිදු කර ඇත්තේ දකුණු කොරියාව හා ඇමරිකාව සිදු කරන හමුදා පුහුණු අතරතුරය.
මෙය කලාපීය ආරක්ෂාව පිළිබඳ නව උණුසුම් තත්ත්වයක් ඇති කර ඇත.

ඇමරිකාව සහ ඉස්රායලය විසින් ඉරානයට එරෙහිව සිදු කරන හමුදා ක්‍රියාමාර්ග නිසා මැදපෙරදිග ප්‍රදේශයේ ආතතිය තවදුරටත් උත්සන්න වී ඇත. වාර්තා අනුව ගුවන් ප්‍රහාර සහ මිසයිල් ප්‍රහාර ගණනාවක් සිදු වී ඇති අතර, සිවිල් ජනතාවටද දැඩි බලපෑම් එල්ල වී තිබේ
මෙම ගැටුම නිසා ලෝකයේ තෙල් වෙළඳපොළද අස්ථාවර වී ඇත.

ගෑස් මිලත් ඉහළට
ලිට්‍රෝ ගෑස් මිලද අද සිට වැඩි කර ඇත.
12.5kg සිලින්ඩරය – රු.300කින් වැඩි කර රු.3,990
5kg සිලින්ඩරය – රු.120කින් වැඩි කර රු.1,602
2.3kg සිලින්ඩරය – රු.56කින් වැඩි කර රු.750
ගෑස් සමාගම සඳහන් කළේ ආනයන වියදම් සහ ලෝක වෙළඳපොළ මිල වෙනස්වීම් නිසා මෙම වැඩිවීම සිදු කර ඇති බවයි.

ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් කණ්ඩායමේ නව පුහුණුකරු Gary Kirsten පත් කෙරිණි.
2026 අප්‍රේල් 15 සිට 2 වසරේ කොන්ත්‍රාත්තුව යටතේ වැඩ අරඹයි.
ක්‍රීඩකයින්ගේ දක්ෂතා වැඩි කිරීම, තරඟ වල ඉහළ ප්‍රතිඵල ලබා ගැනීම අරමුණයි.
නව පුහුණුකරු ජාත්‍යන්තර ක්‍රීඩා පළපුරුද්ද ඇති අතර, ශ්‍රී ලංකා කණ්ඩායම ජාත්‍යන්තර තරඟවලට සූදානම් කරයි.
ක්‍රීඩකයින්ගේ තාක්‍ෂණික පුහුණු වැඩසටහන්, ශාරීරික සහ මානසික පුහුණුකම් වැඩි කිරීමේ වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක වේ.
කණ්ඩායම සඳහා නව තරඟ සැලසුම් සහ ජාත්‍යන්තර ක්‍රීඩා මණ්ඩල සමඟ සම්බන්ධතා වැඩි කිරීමේ වැඩසටහන්ද ක්‍රියාත්මක කරයි.
මෙය ශ්‍රී ලංකා ක්‍රීඩා කණ්ඩායමේ තරඟ තත්ත්වය ඉහළ දැමීමට සහ ජාත්‍යන්තර සම්මාන දිනා ගැනීමට උපකාරී වේ.

2026 මාර්තු 9 වැනි දින මධ්‍යම රාත්‍රියේ සිට බලපැවැත්වෙන ලෙස ශ්‍රී ලංකාවේ ඉන්ධන මිල නැවත සංශෝධනය කරමින් මිල ඉහළ දැමීමක් සිදු කළ බව Ceylon Petroleum Corporation විසින් නිවේදනය කර ඇත. මෙම සංශෝධනය අනුව පෙට්‍රල්, ඩීසල් සහ කෙරොසින් ඇතුළු ප්‍රධාන ඉන්ධන වර්ග කිහිපයක මිල වැඩි කර ඇත.

නව මිල සංශෝධනය අනුව ඔක්ටේන් 92 පෙට්‍රල් ලීටරයක මිල රුපියල් 24කින් ඉහළ දමා රුපියල් 317 දක්වා වැඩි කර ඇත. එසේම ඔක්ටේන් 95 පෙට්‍රල් ලීටරයක මිල රුපියල් 25කින් ඉහළ දමා රුපියල් 365 දක්වා වැඩි කර ඇත.

ඩීසල් මිලද මෙම සංශෝධනය සමඟ ඉහළ ගොස් ඇති අතර සාමාන්‍ය ඩීසල් ලීටරයක මිල රුපියල් 22කින් ඉහළ දමා රුපියල් 303 දක්වා වැඩි කර ඇත. එසේම සුපර් ඩීසල් ලීටරයක මිල රුපියල් 24කින් ඉහළ දමා රුපියල් 353 දක්වා ඉහළ ගොස් ඇත.

මෙයට අමතරව කෙරොසින් ලීටරයක මිල රුපියල් 13කින් ඉහළ දමා රුපියල් 195 දක්වා වැඩි කර ඇති බවද නිල වශයෙන් සඳහන් කර ඇත.

ඉන්ධන මිල ඉහළ දැමීමට ප්‍රධාන හේතුව ලෙස ජාත්‍යන්තර වෙළඳපොළේ අමු තෙල් මිල ඉහළ යාම පෙන්වා දී ඇත. මධ්‍යපූර්ව කලාපයේ පවතින ආරක්ෂක හා දේශපාලන උණුසුම හේතුවෙන් ලෝක වෙළඳපොළේ තෙල් මිල ඉහළ ගොස් ඇති අතර එය ශ්‍රී ලංකාවටද සෘජුව බලපා ඇති බව බලධාරීන් පවසයි.

ශ්‍රී ලංකාව සිය ඉන්ධන අවශ්‍යතා බොහොමයක් ආනයනය කරනු ලබන රටක් වන බැවින්, ජාත්‍යන්තර වෙළඳපොළේ මිල වෙනස්වීම් දේශීය මිලවලට සෘජුව බලපාන බවද සඳහන් වේ. මේ අතර, රුපියලේ අගය හා ආනයන වියදම් ඉහළ යාමද ඉන්ධන මිල සංශෝධනයට හේතුවක් බවද බලධාරීන් පෙන්වා දෙයි.

මෙම මිල සංශෝධනය හේතුවෙන් ප්‍රවාහන වියදම් ඉහළ යා හැකි බව ආර්ථික විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙයි. විශේෂයෙන් බස් ගාස්තු සහ භාණ්ඩ ප්‍රවාහන වියදම් ඉහළ යා හැකි බැවින් වෙළඳපොළේ භාණ්ඩ මිලවලටද බලපෑමක් ඇතිවිය හැකි බව ඔවුන් අනාවරණය කරයි.

ඉන්ධන මිල ඉහළ දැමීමේ නිවේදනයට පෙර රටේ ප්‍රදේශ කිහිපයක ඉන්ධන පිරවුම්හල්වල දිගු පෝලිම්ද දැකගත හැකි වූ අතර, මිල වැඩි වීමට පෙර ඉන්ධන ලබාගැනීමට රියදුරන් උත්සාහ කළ බව වාර්තා වේ.

මේ අතර, ජනතාව පවසන්නේ ඉන්ධන මිල ඉහළ යාමත් සමඟ ජීවන වියදම තවදුරටත් ඉහළ යා හැකි බවයි. විශේෂයෙන්ම ධීවර හා ගම්මාන ප්‍රදේශවල ජනතාව කෙරොසින් මිල ඉහළ යාමෙන් දැඩි අපහසුතාවට පත්විය හැකි බවද සඳහන් වේ.

ලංකාවේ සමාජ ජාල භාවිතය ඉතා වේගයෙන් වර්ධනය වෙමින් පවතින අතර එය සමඟම වැරදි තොරතුරු සහ ව්‍යාජ පුවත් පැතිරීම පිළිබඳවද දැඩි අවධානයක් යොමු වී තිබේ. විශේෂයෙන් දේශපාලනික සිදුවීම්, ආර්ථික තීරණ සහ සමාජික ගැටලු සම්බන්ධයෙන් සත්‍යතාව තහවුරු නොකළ තොරතුරු සමාජ ජාල මගින් පැතිර යාම ජනතාව අතර අවුල් සහගත තත්ත්වයක් ඇති කරන බව විශේෂඥයින් පෙන්වා දෙති.

Facebook, YouTube, TikTok සහ X (Twitter) වැනි සමාජ ජාල වේදිකා හරහා විවිධ තොරතුරු ඉතා වේගයෙන් ජනතාව අතරට පැමිණෙන බැවින් ඒවායේ සත්‍යතාව තහවුරු කිරීම කාලයක් ගතවන කාර්යයක් බවද සඳහන් වේ. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස සත්‍ය තොරතුරු සහ ව්‍යාජ තොරතුරු එකට මිශ්‍රව ජනතාව අතරට පැතිර යාමේ අවදානමක් පවතින බව මාධ්‍ය විශ්ලේෂකයින් පවසයි.

විශේෂයෙන් මැතිවරණ කාලවලදී සහ දේශපාලනික තත්ත්වයන් උණුසුම් වන අවස්ථාවලදී ව්‍යාජ පුවත් සහ දේශපාලනික ප්‍රචාරණ වැඩි වීමක් දක්නට ලැබෙන බව ඔවුන් සඳහන් කරයි. එවැනි තොරතුරු ජනතාවගේ අදහස් හා මතයන්ට බලපෑම් කළ හැකි බැවින් ඒවා පිළිබඳව සමාජය අවධානයෙන් සිටිය යුතු බවද ඔවුන් පෙන්වා දෙයි.

මෙම තත්ත්වය සැලකිල්ලට ගනිමින් මාධ්‍ය සංවිධාන සහ සමාජ සංවිධාන ජනතාවට මාධ්‍ය සාක්ෂරතාව (Media Literacy) වැඩිදියුණු කිරීමේ වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක කරමින් සිටින බව වාර්තා වේ. එම වැඩසටහන් මගින් සත්‍ය තොරතුරු හඳුනාගැනීම, විශ්වාසදායක මූලාශ්‍ර භාවිතා කිරීම සහ ව්‍යාජ පුවත් හඳුනාගැනීම පිළිබඳව ජනතාවට දැනුවත් කිරීම සිදු කරයි.

එමෙන්ම රජය ද සමාජ ජාල භාවිතය සම්බන්ධයෙන් නව නීතිමය ක්‍රමවේද හඳුන්වාදීම පිළිබඳව සලකා බලමින් සිටින බව වාර්තා වේ. නීති විශේෂඥයින් පෙන්වා දෙන්නේ ව්‍යාජ තොරතුරු හිතාමතා ප්‍රචාරය කිරීම සමාජයේ විශ්වාසය හා ජනතා සම්බන්ධතා බිඳ දැමිය හැකි බැවින් ඒවා පාලනය කිරීම සඳහා නීතිමය ක්‍රියාමාර්ග අවශ්‍ය බවයි.

කෙසේ වෙතත් මාධ්‍ය නිදහස රැකගැනීම සහ වැරදි තොරතුරු පාලනය කිරීම අතර සමබරතාවයක් පවත්වා ගැනීම ඉතා වැදගත් බවද විශේෂඥයින් අවධාරණය කරයි.
ඒ අනුව ජනතාවටත් සමාජ ජාල භාවිතා කරන විට තොරතුරු සත්‍යද යන්න පරීක්ෂා කර බලමින් වගකීමෙන් යුතුව ඒවා බෙදාහදා ගැනීම වැදගත් බව පෙන්වා දෙනු ලැබේ.

පාර්ලිමේන්තුව තුළ පසුගිය දිනවල රජය ක්‍රියාත්මක කරමින් ඇති ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති සහ ප්‍රතිසංස්කරණ පිළිබඳව දැඩි දේශපාලනික විවාදයක් මතුවී තිබේ. විශේෂයෙන් බදු ප්‍රතිපත්ති, රාජ්‍ය ආයතන ප්‍රතිසංවිධානය සහ ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය ආයතන සමඟ ඇති ගිවිසුම් සම්බන්ධයෙන් විපක්ෂ පාර්ශවය රජයට දැඩි විවේචන එල්ල කරමින් සිටී.

විපක්ෂ මන්ත්‍රීවරුන් පෙන්වා දෙන්නේ පසුගිය මාස කිහිපය තුළ රජය විසින් ගත් තීරණ කිහිපයක් නිසා සාමාන්‍ය ජනතාවගේ ජීවන වියදම් තවත් වැඩි වී ඇති බවයි. විශේෂයෙන් බදු වැඩි කිරීම, විදුලි ගාස්තු සහ ඉන්ධන මිල සංශෝධනය කිරීම වැනි තීරණ හේතුවෙන් දිනපතා ජීවිතය ගෙන යාම ජනතාවට තවදුරටත් අපහසු වී ඇති බව ඔවුන් පවසති.

තවත් කරුණක් ලෙස විපක්ෂය පෙන්වා දෙන්නේ රාජ්‍ය ආයතන ප්‍රතිසංවිධානය කිරීමේ නාමයෙන් රජය සමහර වැදගත් රාජ්‍ය සම්පත් පුද්ගලික අංශයට ලබාදීමට උත්සාහ කරන බවයි. විශේෂයෙන් විදුලිබල, වරාය සහ බලශක්ති ක්ෂේත්‍ර සම්බන්ධයෙන් ගෙන ඇති තීරණ පිළිබඳව ඔවුන් සැකය පළ කරයි. ඔවුන් පවසන්නේ එවැනි තීරණ දිගුකාලීනව රටේ ආර්ථික ස්වාධීනත්වයට බලපාන බවයි.

එමෙන්ම පාර්ලිමේන්තුව තුළ පැවති විවාදයකදී විපක්ෂ මන්ත්‍රීවරුන් රජයෙන් ඉල්ලා සිටියේ ආර්ථික ප්‍රතිසංස්කරණ ක්‍රියාමාර්ග සම්බන්ධයෙන් සම්පූර්ණ විස්තර ජනතාවට පැහැදිලිව ඉදිරිපත් කරන ලෙසයි. රජය ගන්නා තීරණ ජනතාවට බලපාන බැවින් ඒවා පිළිබඳව විනිවිදභාවයෙන් යුතුව ක්‍රියා කළ යුතු බවද ඔවුන් සඳහන් කළහ.

කෙසේ වෙතත් රජයේ නියෝජිතයින් පවසන්නේ මෙම විවේචන දේශපාලනික අරමුණු මත ඉදිරිපත් කරන බවයි. රජය පෙන්වා දෙන්නේ රට පසුගිය කාලයේ මුහුණ දුන් දැඩි ආර්ථික අර්බුදයෙන් පිටවීම සඳහා ආර්ථික ප්‍රතිසංස්කරණ අත්‍යවශ්‍ය බවයි.
රජයේ අදහස අනුව බදු පද්ධතිය සංශෝධනය කිරීම, රාජ්‍ය ආයතන කාර්යක්ෂම කිරීම සහ විදේශ ආයෝජන ආකර්ෂණය කිරීම වැනි පියවර රටේ දිගුකාලීන ආර්ථික ස්ථාවරතාවය සඳහා ගනු ලබන බවයි.

ආර්ථික විශේෂඥයින් පෙන්වා දෙන්නේ මෙම විවාදය ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන ක්ෂේත්‍රයේ ඉදිරි කාලයේදී තවත් උණුසුම් විය හැකි බවයි. විශේෂයෙන් ආර්ථික ප්‍රතිසංස්කරණ ක්‍රියාත්මක කිරීමේදී රජය හා විපක්ෂය අතර දේශපාලන තර්ක තවත් තද විය හැකි බවත් ඔවුන් සඳහන් කරයි.